Jak poprowadzić trening piłkarski bez sprzętu? Gry dla grupy

Trening bez pachołków, znaczników i bramek poprowadzisz na gotowym polu ograniczonym istniejącymi liniami, na przykład na boisku do piłki ręcznej albo na połowie boiska. Piłka pozostaje potrzebna, bo brak dodatkowych pomocy nie oznacza treningu bez piłek. Ustal jedną czytelną granicę, kierunek gry i sposób wznowienia, a potem szybko uruchom dzieci.

Co oznacza trening bez sprzętu w pracy z grupą?

Trening bez sprzętu oznacza brak dodatkowych pomocy, a nie brak piłki. Wykorzystaj pełne linie już naniesione na obiekt: obrys hali, linię środkową, linię końcową albo zamknięte pole karne. Nie buduj nowego pola z przypadkowych fragmentów linii, jeśli dzieci nie odczytają jego granic od pierwszej rundy.

Piłki pozostają centrum jednostki, bo dają dzieciom kontakty z futbolówką i sytuacje do decyzji. Gdy masz mało piłek, ustaw szybkie wznowienie po stracie zamiast zadania, w którym większość grupy czeka. Podejście oparte na małych grach rozwija FIFA Training Centre.

Bez bramek nie ustawiaj celu tam, gdzie zawodnicy wpadają na siebie. Zostaw wolną przestrzeń za linią celu, zakaż wślizgów, atakowania ciałem i odbioru od tyłu. Przy zwykłym zmęczeniu daj przerwę i wodę, a przy bólu lub urazie przerwij udział, nie forsuj i skonsultuj dziecko z lekarzem lub fizjoterapeutą.

Jak przygotować jednostkę, gdy nie masz pachołków ani znaczników?

Wybierz jeden gotowy prostokąt z widocznymi liniami zamiast próbować tworzyć kilka małych pól. Na hali użyj pełnego boiska do piłki ręcznej, a na dużym boisku jednej połowy ograniczonej liniami bocznymi, końcową i środkową. Przed startem wskaż dzieciom linię celu, linię startu oraz miejsce, z którego wraca nowa piłka.

Podziel grupę przez odliczanie, kolor koszulek albo stałe pary. Program treningowy U8-U9 pomaga układać dalsze gry dla tej kategorii, gdy masz już dostęp do standardowych pomocy.

Wybór pola zależy od pełnych oznaczeń, które rzeczywiście widzisz na obiekcie.

Tabela: Elementy obiektu użyte bez dodatkowych znaczników

Jedno czytelne pole daje lepszy start niż kilka granic, których grupa musi się domyślać.

Jaką grę uruchomić na początku treningu?

Uruchom grę 4 na 4 z partnerami na liniach, aby od początku sprawdzić prowadzenie, podanie pod presją i wybór bezpiecznego wyjścia. Celem tej wersji nie jest dojście do linii końcowej, lecz utrzymanie piłki po wykorzystaniu różnych partnerów na obrysie.

4 na 4 plus 4 na liniach

Utrzymanie piłki pod presją, prowadzenie piłki i wybór partnera na obrysie bez użycia bramek.

• Organizacja: 12 zawodników: 1 pole (na przykład całe istniejące boisko do piłki ręcznej albo połowa boiska ograniczona linią końcową, bocznymi i środkową), na nim 4 atakujących i 4 obrońców (razem 8 w polu), a poza polem: 4 neutralnych (dwóch neutralnych stoi przy każdej linii bocznej, gra najwyżej jednym kontaktem po ziemi i nie wchodzi na pole). Sprzęt: Jedna piłka oraz pełne, istniejące linie obiektu wyznaczające granice pola. Runda: na przykład 2 min.
• Start: Przed rundą przypisz każdemu zespołowi jedną linię końcową jako własną. Czterech atakujących zaczyna z piłką przy swojej przypisanej linii końcowej, a czterech obrońców stoi za istniejącą linią środkową; po pierwszym kontakcie obrońcy mogą poruszać się po całym polu.
• Punkt: Atakujący zdobywają punkt po pięciu kolejnych podaniach po ziemi, gdy w akcji piłkę odebrało i oddało dwóch różnych neutralnych.
• Po punkcie: Po punkcie zespół, który stracił punkt, rozpoczyna od swojej przypisanej linii końcowej, a drugi zespół cofa się za linię środkową do pierwszego kontaktu.
• Po odbiorze: Po odbiorze obrońcy stają się atakującymi i próbują zdobyć punkt według tych samych zasad, a wcześniejsi atakujący od razu bronią.
• Po wyjściu piłki: Gdy piłka wyjdzie przez dowolną linię, trener podaje nową piłkę zespołowi, który nie dotknął jej jako ostatni, a zespół wznawia podaniem po ziemi z najbliższego miejsca.
• Rotacja: Po każdej rundzie obrońcy przechodzą do ataku, neutralni do obrony, a atakujący zajmują linie; pełny cykl trwa trzy rundy. Runda 1: pole 1 - atakujący: A, B, C, D, obrońcy: E, F, G, H; poza polem - neutralni: I, J, K, L. Runda 2: pole 1 - atakujący: E, F, G, H, obrońcy: I, J, K, L; poza polem - neutralni: A, B, C, D. Runda 3: pole 1 - atakujący: I, J, K, L, obrońcy: A, B, C, D; poza polem - neutralni: E, F, G, H.
• Bezpieczeństwo: Zostaw kilka kroków wolnej przestrzeni poza liniami, a neutralni nie wchodzą na pole. Obowiązuje brak wślizgów, atakowania ciałem i odbioru od tyłu; po zderzeniu przerwij akcję, a przy bólu lub urazie przerwij udział, nie forsuj i skonsultuj dziecko z lekarzem lub fizjoterapeutą.
• Łatwiej: Pozwól neutralnym na dwa kontakty, aby ułatwić wyjście spod presji.
• Trudniej: Punkt zaliczaj dopiero wtedy, gdy piłka wróci od neutralnego na przeciwną stronę pola.

Sprawdź, czy zawodnik z piłką dostrzega partnera na linii przed wejściem w rywala. Zapytaj: "Który neutralny dał wam bezpieczne wyjście?"

Taka forma pozwala później przejść do gry z kierunkiem, a przy tym nie tworzy kolejki.

Jak ćwiczyć prowadzenie piłki i decyzje bez wyznaczania torów?

Zastąp tor slalomowy obrońcami i partnerami na liniach, ponieważ zawodnik wtedy patrzy na rywala oraz wolną przestrzeń, a nie na kolejną przeszkodę. Jedno istniejące pole wystarczy, jeśli granice są wyraźne dla całej grupy.

6 na 2 plus 4 na liniach

Prowadzenie piłki, podanie pod presją i ruch do wolnej przestrzeni bez torów z pachołków.

• Organizacja: 12 zawodników: 1 pole (na przykład całe istniejące boisko do piłki ręcznej albo wyraźnie oznaczona połowa większego boiska), na nim 6 atakujących i 2 obrońców (razem 8 w polu), a poza polem: 4 neutralnych (neutralni stoją po jednym przy czterech odcinkach obrysu, grają po ziemi najwyżej jednym kontaktem i po podaniu zostają poza polem). Sprzęt: Jedna piłka oraz pełny obrys istniejącego pola gry. Runda: na przykład 90 s.
• Start: Sześciu atakujących rozpoczyna od podania między sobą, dwóch obrońców stoi w środku pola, a neutralni są gotowi na zewnętrznych liniach.
• Punkt: Atakujący zdobywają punkt po sześciu kolejnych podaniach po ziemi, z których co najmniej jedno przechodzi przez neutralnego na linii; obrońcy zdobywają punkt po przejęciu piłki pod kontrolą.
• Po punkcie: Po punkcie trener podaje nową piłkę sześciu atakującym od linii, z której poprzednio rozpoczęli akcję.
• Po odbiorze: Po przejęciu piłki pod kontrolą obrońcy kończą akcję punktową, trener podaje nową piłkę atakującym, a zmiana ról następuje po zakończeniu rundy.
• Po wyjściu piłki: Gdy piłka wyjdzie przez dowolną linię, najbliższy neutralny podaje ją po ziemi do atakującego stojącego wewnątrz pola, a liczenie podań zaczyna się od nowa.
• Rotacja: Po każdej rundzie dwóch obrońców oraz czterech neutralnych przechodzą do ataku, dwóch atakujących broni, a pozostali czterej zajmują linie; pełny cykl kontynuuj według tej samej kolejności. Runda 1: pole 1 - atakujący: A, B, C, D, E, F, obrońcy: G, H; poza polem - neutralni: I, J, K, L. Runda 2: pole 1 - atakujący: G, H, I, J, K, L, obrońcy: A, B; poza polem - neutralni: C, D, E, F. Runda 3: pole 1 - atakujący: A, B, C, D, E, F, obrońcy: I, J; poza polem - neutralni: G, H, K, L.
• Bezpieczeństwo: Neutralni pozostają za linią i podają wyłącznie po ziemi, a zawodnicy po stracie nie wybiegają za piłką poza obrys. Obowiązuje brak wślizgów, atakowania ciałem i odbioru od tyłu; po zderzeniu przerwij akcję, a przy bólu lub urazie przerwij udział, nie forsuj i skonsultuj dziecko z lekarzem lub fizjoterapeutą.
• Łatwiej: Pozwól atakującym na zatrzymanie piłki przed kolejnym podaniem.
• Trudniej: Obrońcy zdobywają punkt również wtedy, gdy wymuszą wyjście piłki po wcześniejszym kontakcie z nią.

Oceń, czy atakujący zmieniają pozycję po podaniu i dają linię podania poza cieniem obrońcy. Zapytaj: "Gdzie stanąłeś, gdy obrońca ruszył do piłki?"

Gdy atakujący podają bez ruchu, nie dokładaj kilku zasad naraz. Ustal tylko, że punkt wymaga podania przez neutralnego, a po rundzie zapytaj: "Gdzie ustawiłeś się poza cieniem obrońcy?"

Jak zorganizować grę z kierunkami ataku bez bramek?

Użyj dwóch istniejących linii końcowych jako celów, aby dzieci rozpoznawały kierunek ataku i moment zmiany strony. Ta wersja różni się od pierwszej gry tym, że zespół nie liczy podań, lecz wybiera drogę do konkretnej linii końcowej.

4 na 4 plus 4 na liniach do linii końcowej

Rozpoznawanie kierunku ataku i tworzenie wsparcia po podaniu bez użycia bramek.

• Organizacja: 12 zawodników: 1 pole (na przykład całe istniejące boisko do piłki ręcznej albo połowa boiska ograniczona pełnymi liniami), na nim 4 atakujących i 4 obrońców (razem 8 w polu), a poza polem: 4 neutralnych (neutralni stoją na liniach bocznych po dwóch z każdej strony, odgrywają piłkę po ziemi i nie przekraczają granicy pola). Sprzęt: Jedna piłka oraz istniejące linie końcowe, boczne i środkowa obiektu. Runda: na przykład 3 min.
• Start: Czterech atakujących zaczyna z piłką od własnej linii końcowej, a czterech obrońców ustawia się za linią środkową i może wejść do gry po pierwszym kontakcie.
• Punkt: Atakujący zdobywają punkt, gdy zawodnik wprowadzi piłkę pod kontrolą za przeciwną linię końcową.
• Po punkcie: Po punkcie zespół, który stracił punkt, rozpoczyna kolejną akcję od własnej linii końcowej w kierunku przeciwnej linii, a drugi zespół cofa się za linię środkową do pierwszego kontaktu.
• Po odbiorze: Po odbiorze obrońcy natychmiast atakują linię końcową, z której rozpoczynał przeciwnik, a wcześniejsi atakujący od razu bronią.
• Po wyjściu piłki: Gdy piłka wyjdzie przez dowolną linię bez zdobycia punktu, trener podaje nową piłkę zespołowi, który nie dotknął jej jako ostatni, a zespół wznawia podaniem po ziemi z miejsca najbliższego wyjściu i atakuje przeciwną linię.
• Rotacja: Po każdej rundzie obrońcy przechodzą do ataku, neutralni do obrony, a atakujący zajmują linie; pełny cykl trwa trzy rundy. Runda 1: pole 1 - atakujący: A, B, C, D, obrońcy: E, F, G, H; poza polem - neutralni: I, J, K, L. Runda 2: pole 1 - atakujący: E, F, G, H, obrońcy: I, J, K, L; poza polem - neutralni: A, B, C, D. Runda 3: pole 1 - atakujący: I, J, K, L, obrońcy: A, B, C, D; poza polem - neutralni: E, F, G, H.
• Bezpieczeństwo: Zostaw wolną przestrzeń poza liniami końcowymi, a neutralni nie wchodzą na pole ani za linię celu. Obowiązuje brak wślizgów, atakowania ciałem i odbioru od tyłu; po zderzeniu przerwij akcję, a przy bólu lub urazie przerwij udział, nie forsuj i skonsultuj dziecko z lekarzem lub fizjoterapeutą.
• Łatwiej: Jeżeli obiekt ma wyraźnie zaznaczoną strefę przed linią końcową, zaliczaj punkt po kontrolowanym wejściu z piłką do tej strefy bez konieczności przekroczenia linii końcowej.
• Trudniej: Punkt zaliczaj dopiero po podaniu do partnera, który przyjmie piłkę za linią końcową.

Zobacz, czy zawodnicy po podaniu tworzą nową opcję w kierunku ataku, zamiast zostawać za piłką. Zapytaj: "Co zrobiłeś, aby partner mógł zbliżyć się do linii końcowej?"

Limit kontaktów dodaj dopiero wtedy, gdy dzieci regularnie widzą kierunek ataku i tworzą wsparcie po podaniu. UEFA Training Ground pokazuje gry, w których reguła wzmacnia decyzję zawodnika zamiast odbierać mu czas przy piłce.

Jak dopasować gry do liczby zawodników i piłek?

Dopasuj role do liczby piłek, a nie do idealnego obrazu z konspektu. Jedna piłka na grę wystarczy, gdy zawodnicy po stracie od razu bronią albo wspierają grę z linii, a trener ma nową piłkę gotową do wznowienia.

Zostaw wszystkie dzieci w zadaniu, także wtedy, gdy część grupy pracuje jako neutralni poza polem.

Tabela: Warianty przy różnej frekwencji i liczbie piłek

Przy dużej grupie i jednym prowadzącym utrzymuj te same zasady na całym polu. Rozwiązania dla takiej sytuacji znajdziesz we wpisie duża grupa i jeden trener.

Co zmienić, gdy gra jest za łatwa albo zatrzymuje się co chwilę?

Zmieniaj jedną regułę po pełnej rundzie, aby wiedzieć, co wpłynęło na zachowanie dzieci. Nie dodawaj jednocześnie limitu kontaktów, kolejnego punktu i nowego kierunku, bo grupa zacznie pamiętać zasady zamiast czytać grę.

Dobierz zmianę do obrazu, który naprawdę widzisz na boisku.

Tabela: Jedna reakcja na problem widoczny w grze

Powiększ wykorzystywany obszar wtedy, gdy dzieci nie mają bezpiecznej przestrzeni na decyzję. Sama potrzeba szybszej gry nie jest powodem, aby odbierać młodszej grupie czas na zauważenie rozwiązania.

Jak zamknąć trening i sprawdzić, czy gry zadziałały?

Zamknij trening krótką grą do istniejącej linii końcowej z jedną zasadą używaną wcześniej, ale bez dodatkowych instrukcji w trakcie rundy. Zobaczysz wtedy, czy dzieci samodzielnie wybierają prowadzenie w wolną stronę, wsparcie po podaniu albo zmianę kierunku.

Po grze zapytaj: "Kiedy droga do linii końcowej była otwarta?" oraz "Co zrobił partner, gdy miałeś piłkę?" Zapisz jedno zachowanie dzieci, jedną regułę, która je wywołała, i jedną zmianę na następne zajęcia.

Gotowe konspekty treningowe dla trenerów pomagają układać gry oraz ich warianty w kolejnych jednostkach.

Więcej w tym temacie

• Jak poprowadzić trening piłkarski, gdy nie masz gotowego planu?
• Trening piłki nożnej U10: wzór sesji oparty na grach
• Trening żaków U7-U9: gotowe gry i wskazówki dla trenera

Najczęstsze pytania

Czy trening piłkarski bez sprzętu oznacza trening bez piłki?

Nie, piłka pozostaje podstawą gry i pozwala dzieciom podejmować decyzje w ruchu. Brak sprzętu dotyczy pachołków, znaczników, drabinek oraz bramek, które zastępujesz pełnymi liniami istniejącymi na obiekcie.

Jak prowadzić trening piłkarski bez pachołków i bramek?

Wybierz jeden kompletnie oznaczony prostokąt, na przykład boisko hali lub połowę większego boiska, a linie końcowe potraktuj jako cele. Ustal kierunek, wznowienie po każdym wyjściu piłki i szybko uruchom pierwszą rundę.

Jak podzielić dzieci na drużyny bez znaczników?

Podziel dzieci przez odliczanie, kolor koszulek albo pary dobrane na początku zajęć. Zachowaj ten sam podział przez kilka rund, jeśli zależy ci na płynności, a rolę neutralnych na liniach wykorzystaj do regularnej rotacji.

Jakie gry piłkarskie można prowadzić na boisku bez sprzętu?

Sprawdzą się gry do istniejącej linii końcowej, gry w utrzymanie z neutralnymi na obrysie oraz pojedynki z jednym kierunkiem ataku. Każda forma powinna korzystać z pełnych, czytelnych linii obiektu, a nie z wyobrażonych granic.